01
Powietrze
Najprostsze do wykonania. Jego temperatura zmienia się jednak razem z pogodą, więc w największe mrozy warunki pracy pompy są najtrudniejsze.
Baza wiedzy · Gruntowe pompy ciepła
Dolne źródło pompy ciepła: powietrze, woda i grunt
Pompa ciepła nie wytwarza energii, tylko ją transportuje. To, skąd ją pobiera, decyduje o stabilności i sprawności pracy przez wiele lat. Wyjaśniamy, czym jest dolne źródło i dlaczego grunt jest najstabilniejszym z nich.
Podstawy
Czym jest dolne źródło
Dolne źródło to miejsce, z którego pompa ciepła pobiera energię. Instalacja odbiorcza w budynku, czyli grzejniki, ogrzewanie podłogowe i ciepła woda, to górne źródło. Jakość dolnego źródła decyduje o tym, jak stabilnie i z jaką sprawnością pompa będzie pracować.
Dolnym źródłem może być powietrze, woda albo grunt. Każde z nich działa inaczej, a wybór zależy od budynku, działki i budżetu.
Jak to działa
Jak odbywa się transport energii
Za transport odpowiada obieg czynnika chłodniczego ze sprężarką. Czynnik odbiera energię z dolnego źródła, sprężarka podnosi jego ciśnienie, a razem z nim temperaturę, i dzięki temu energia może zostać oddana do instalacji grzewczej, czyli górnego źródła.
Sprężarka zużywa przy tym energię elektryczną, ale oddaje do budynku kilkukrotnie więcej ciepła, niż sama pobiera. Im bardziej stabilne i cieplejsze dolne źródło, tym mniej pracy musi wykonać sprężarka i tym wyższa jest sprawność całej pompy.
Rodzaje
Powietrze, woda, grunt
02
Woda
Wymaga dostępu do odpowiedniego zasobu wody i załatwienia formalności, dlatego stosuje się ją rzadziej niż powietrze i grunt.
03
Grunt
Najstabilniejsze dolne źródło. Temperatura gruntu na głębokości niemal nie zależy od pogody nad ziemią, więc pompa pracuje w podobnych warunkach przez cały sezon.
Grunt
Dlaczego grunt jest najstabilniejszy
Przy dobrze dobranej instalacji dolnego źródła grunt jest praktycznie niewyczerpalnym źródłem energii do transportu. Słowo „dobrze” ma tu duże znaczenie: o wszystkim decyduje to, jak instalacja została dobrana do budynku i jak została wykonana.
Instalacja dolnego źródła w gruncie
Kolektor poziomy i sondy pionowe
Kolektor poziomy
Kolektor poziomy
Rury z glikolem są ułożone płasko, poniżej strefy przemarzania, zwykle na głębokości rzędu 1,2–2,2 m. Spotyka się układ tradycyjny (pętle, zygzak) oraz kolektory koszowe albo spiralne, które zajmują mniej miejsca. Potrzebna jest duża, wolna działka, bez zabudowy, podjazdów i drzew o głębokich korzeniach.
Sondy pionowe
Sondy pionowe (odwierty)
Rury w kształcie litery U trafiają do wywierconych otworów i są zalewane masą dobrze przewodzącą ciepło. Przy domach jednorodzinnych otwory mają zwykle od kilkudziesięciu do ok. 100 m. W obiektach komercyjnych odwierty często wykonuje się głębsze niż 100 m. Zajmują niewiele miejsca, więc sprawdzają się także na małych działkach.
Dobór
Jak dobieramy instalację dolnego źródła
Patrzymy na zapotrzebowanie budynku na ciepło, wielkość i ukształtowanie działki, warunki gruntowe i budżet. W naszych realizacjach dom z pompą o mocy 8–15 kW to zwykle od dwóch do czterech odwiertów, ale liczbę i głębokość ustalamy dla konkretnej inwestycji. Dla większych mocy i obiektów komercyjnych stosuje się pola wielosondowe.
Formalności związane z odwiertami ustalamy razem z wykonawcą.
Wykonanie
Kto wykonuje odwierty
Samych odwiertów nie wykonujemy. Nadzorujemy cały proces i współpracujemy z firmami wiertniczymi o dużym doświadczeniu. Pilnujemy, żeby wykonanie odpowiadało założeniom doboru.
Na jakość dolnego źródła wpływa m.in. wypełnienie otworu cementem termicznym, próba ciśnieniowa pętli, rozdzielacz w szafce z możliwością płukania i odpowietrzenia oraz dobrana mieszanka glikolu.
Realizacja
Bezpieczny zapas dolnego źródła
W jednej z naszych realizacji w Zielonej Górze dom o powierzchni ok. 120 m² ogrzewa pompa o mocy nominalnej 8 kW. Inwestorce zależało na bezpiecznym zapasie dolnego źródła, dlatego wykonano dwa odwierty po 100 m z szafką rozdzielacza.
Najczęstsze pytania
Dolne źródło pompy ciepła: pytania
Które dolne źródło wybrać?
Zależy od budynku, działki i budżetu. Powietrze jest najprostsze do wykonania, grunt daje najstabilniejszą pracę przez cały sezon. Dobór zaczynamy od bilansu cieplnego budynku i oceny, jakie dolne źródło jest na danej działce możliwe do wykonania.
Czy grunt się wyczerpuje?
Przy dobrze dobranej instalacji dolnego źródła grunt jest praktycznie niewyczerpalnym źródłem energii do transportu. Kluczowe jest prawidłowe dobranie i wykonanie instalacji, dlatego liczbę i głębokość odwiertów ustalamy dla konkretnej inwestycji.
Ile odwiertów potrzebuje dom?
W naszych realizacjach dom z pompą o mocy 8–15 kW to zwykle od dwóch do czterech odwiertów. Liczba zależy od zapotrzebowania budynku, gruntu i przyjętego zapasu, dlatego zawsze ustalamy ją indywidualnie.
Czy zajmujecie się odwiertami i podłączeniem pompy?
Samych odwiertów nie wykonujemy. Nadzorujemy cały proces: ustalamy liczbę i głębokość otworów, współpracujemy z firmami wiertniczymi o dużym doświadczeniu i pilnujemy, aby źródło pasowało do pompy. Podłączenie pompy do dolnego źródła, uruchomienie i regulację wykonujemy my.
Czy serwisujecie i robicie przeglądy gruntowych pomp ciepła?
Tak. Wykonujemy kompleksowy przegląd gruntowej pompy ciepła: dolnego źródła, pracy urządzenia oraz górnego źródła, czyli instalacji grzewczej.
Dobierzmy dolne źródło do Twojego budynku
Powiedz nam, jaki jest budynek i działka. Pomożemy ocenić, które dolne źródło ma sens i jak przygotować je do pracy z pompą ciepła.
Wszystkie dane są orientacyjne. Rozstrzygający jest bilans cieplny konkretnego budynku.